Skip to main content
WTCB Home

Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf

22/04/2018

WTCB Home
  1. Diensten
  2. Laboratoria
  3. Laboratorium Licht
  4. Proeven - Laboratorium Licht

Proeven

De meest geschikte proefmethode wordt gekozen in functie van de problematiek die onderzocht moet worden. Het is bijgevolg mogelijk dat er voor bepaalde situaties een benadering nodig is waarbij verschillende types proeven gecombineerd worden. De complementariteit van de methoden blijkt hierbij vaak een verstandige zet.

Proeven in het laboratorium

Het laboratorium Licht kan verschillende types genormaliseerde proeven uitvoeren in het laboratorium:

Proeven op schaalmodellen

Op basis van metingen op schaalmodellen is het mogelijk om de daglichttoetreding vanaf het voorontwerp van een project te beoordelen en het visuele effect ervan binnenin het gebouw rechtstreeks te bekijken. Volgens de stralingsfysica gedraagt het licht zich op een identieke manier, ongeacht de schaal van de ruimte.

De modellen kunnen ontworpen worden volgens de volgende drie schalen:

Laboratorium Licht WTCB - Schaalmodel onder een kunsthemel.
Visualisatie van de lichttoetreding op de bovenverdieping.

Proeven in situ

Het laboratorium kan ook verschillende proeven uitvoeren op de bouwplaats of in bestaande gebouwen en dit, dankzij verschillende draagbare meetinstrumenten.

Zo beschikt het over het nodige materieel om voor een bestaand gebouw ter plaatse de daglichttoetreding te karakteriseren, evenals voor de studie van het visuele comfort van de bewoners. Deze metingen ter plaatse zijn uiterst belangrijk omdat alleen zij toelaten om reële verlichtingssterkte- en luminantiewaarden te bekomen en de werkelijke visuelecomfortvoorwaarden te bepalen.

Voor ledverlichting is het eveneens van groot belang om de kleuromgeving van de ruimte, zoals waargenomen door de gebruiker, te kunnen beheersen. Hiervoor bestaat er meetapparatuur die toelaat om het lichtspectrum te registreren.

Luminantiemetingen

Het evenwicht van de luminanties, de afmetingen en de positie van de lichtbron in het gezichtsveld beïnvloeden onze waarneming. Bijgevolg is de analyse van de luminanties één van de beste middelen om het risico op verblinding in een ruimte in te schatten.

De luminanties kunnen ofwel bepaald worden door verschillende punctuele luminatiemetingen uit te voeren met een luminantiemeter, ofwel door de luminaties in het gezichtsveld van een waarnemer op te vangen met behulp van een fototoestel dat uitgerust is met een fish-eyelens. Door de combinatie van meerdere foto's, genomen onder verschillende blootstellingen, kan men een beeld samenstellen dat een uitgebreid gamma aan luminantiewaarden in de beschouwde scène toont. Het aldus bekomen beeld wordt veelal aangeduid als een HRD-beeld (High Density Range). Aan de hand van deze metingen kunnen er vervolgens verblindingsindices berekend worden. De visualisatie van de luminantieverdeling voor een bepaald observatiepunt gebeurt met behulp van valsekleurenkaarten. Deze beelden laten toe om gemakkelijk storende bronnen te identificeren en om de hierdoor veroorzaakte verblindingsrisico's te beoordelen (bv. ten gevolge van een te uitgesproken contrast).

Laboratorium Licht WTCB - Met een fish-eyelens bekomen beeld en luminantiewaarden.
Met een fish-eyelens bekomen beeld en luminantiewaarden voor een bepaald observatiepunt.

Computersimulaties

De computersimulaties hebben als oogmerk om de lichtverdeling in een ruimte te beoordelen en zodoende te komen tot een betere dimensionering van de kunstlichtinstallatie.

Om een kwaliteitsvol resultaat te bekomen, is het in de eerste plaats noodzakelijk om de meest geschikte rekentool te kiezen in functie van het te analyseren object en de complexiteit van de configuratie. Teneinde te komen tot een goede simulatie van de verlichting dient men een grondige kennis te hebben van de fotometrische modellering van de materialen en de oppervlakken. Men dient ook over te gaan tot een weldoordachte keuze van de parameters en te beschikken over een toereikende kennis van de kunsthemel.

De simulaties bieden niet alleen het voordeel dat er gemakkelijk wijzigingen aangebracht kunnen worden aan het model, maar ook dat het veel eenvoudiger wordt om de parameters af te bakenen die de prestaties beïnvloeden. De resultaten van een dergelijke simulatie kunnen ofwel de vorm aannemen van een cijferwaarde (verlichtingssterkte of luminantie) voor een puntenrooster, dan wel van een kleurenkaart. De meest geavanceerde programma’s laten tevens toe om fotorealistische visuele indrukken te genereren van een bepaalde scène.

Het laboratorium Licht beschikt over de volgende programma’s om het dag- en kunstlicht in gebouwen te bestuderen: