4.2 De verschillende toepassingen van natuursteen in de bouw en overeenkomstige proeven

Update: juni 2013
Natuursteen is een materiaal dat, mits het met kennis van zaken gekozen wordt, geschikt is voor tal van toepassingen. Omdat de belastingen die ermee gepaard gaan verschillend zijn, maakt men doorgaans een onderscheid tussen de in tabel 11 vermelde toepassingsdomeinen.

Afb. 18 Gebouw waarbij verschillende types natuursteen gebruikt werden in diverse buitentoepassingen.

Om te beoordelen of een steensoort geschikt is om toegepast te worden in elk van deze gevallen, is een specifiek proefprogramma vereist. Tabel 11 bevat tevens een gedetailleerd overzicht van de nuttigste proeven, met name:
  • karakteriseringsproeven (of identificatieproeven) : hiermee is het mogelijk de intrinsieke materiaaleigenschappen te bepalen, onafhankelijk van zijn omvorming tot afgewerkt product en de omgeving waarin het zal worden gebruikt

  • proeven ter bepaling van de prestaties bij gebruik : hiermee kan men de prestaties van het afgewerkte product na zijn verwerking beoordelen. Deze proeven moeten bijgevolg de belastingen reproduceren die op het element aangrijpen onder reële blootstellingsvoorwaarden (afmetingen en oppervlaktetoestand)

  • proeven ter beoordeling van de duurzaamheid (deze zijn ongetwijfeld de belangrijkste) : deze proeven analyseren het gedrag van de steen in de tijd en maken aldus de evaluatie van de stabiliteit van de intrinsieke materiaaleigenschappen en van de initiële prestaties na verloop van tijd mogelijk.
Op deze verschillende proeven wordt nader ingegaan in § 4.3, 4.4 en 4.5.

Het is uiteraard niet altijd nodig alle in tabel 11 opgenomen materiaaleigenschappen te kennen, vooral indien de goede prestaties van de steensoort reeds aan het licht kwamen in vergelijkbare toepassingen. Alvorens over te gaan tot de definitieve keuze van het materiaaltype dient men echter – indien dit vereist is voor de toepassing – de slipweerstand, de vorstbestendigheid, de verankeringsweerstand en de slijtsterkte aan een grondige evaluatie te onderwerpen (zie tabel 11).

Toepassing Voorbeelden Karakteriseringsproeven Proeven ter bepaling van de prestaties bij gebruik Proeven ter beoordeling van de duurzaamheid
Buiten Bestratingen en vloerbedekkingen voor individueel en intens of normaal collectief gebruik Straatstenen, boordstenen, tegels

Petrografische analyse

Schijnbare volumieke massa

Open porositeit

Waterabsorptie

Druksterkte

Buigsterkte

Dynamische elasticiteitsmodulus

Geluidsvoortplantings-snelheid

Thermische uitzettingscoëfficiënt

Vlekgevoeligheid

Weerstand tegen mechanische schokken (bezwijkenergie)

Slipweerstand

Vorstbestendigheid

Slijtsterkte
Elementen in contact met de grond Ondermuren, sokkels Vlekgevoeligheid Vorstbestendigheid
Opgaande, niet-verticale delen Dekstenen, kroonlijsten, vensterdorpels Vlekgevoeligheid Vorstbestendigheid
Massieve (ongeventileerde) gevelmuren Breukstenen en metselblokken Vlekgevoeligheid Vorstbestendigheid
Dunne (geventileerde) gevelmuren Verankerde platen

Verankeringsweerstand

Vlekgevoeligheid

Vorstbestendigheid

Weerstand tegen thermische cycli en vocht (marmer)

Weerstand tegen thermische schokken

   
Binnen Vloerbedekkingen voor individueel en intens of normaal collectief gebruik Tegels, modulaire platen

Vlekgevoeligheid

Weerstand tegen mechanische schokken (bezwijkenergie)

Slipweerstand

Slijtsterkte
Muurbekledingen Modulaire platen Vlekgevoeligheid -
Massief metselwerk Breuksteen en metselblokken Vlekgevoeligheid -
Bladen Vensterbanken, keukenwerkbladen Vlekgevoeligheid -
Tabel 11 Toepassingen van natuursteen in de bouw en overeenkomstige proeven.