Ontwikkeling van "akoestische" rolluikkasten 2005/03.07

In de loop van de voorbije jaren hebben verschillende schrijnwerkerijen opengaande ramen met een goede akoestische isolatie ontwikkeld. Deze evolutie heeft geleid tot de commercialisatie van ramen met een geluidsverzwakkingsindex van meer dan 45 dB. De volgende stap was de integratie van rolluikkasten, zonder de isolatie van het volledige venster negatief te beïnvloeden. Dit is niet langer toekomstmuziek.
Afb. 1 : Er bestaan nu opengaande ramen met een geluidsverzwakkingsindex van om en bij de 45 dB.
Als men bij de constructie of de renovatie van een woning in een lawaaierige omgeving de ruimten doeltreffend wil beschermen tegen buitengeluiden, dient men vooral te letten op de zwakste geveldelen. Doorgaans moet men in de eerste plaats de vensters behandelen. De toepassing van dubbele vensters was tot voor kort de enige oplossing voor het bereiken van een goede akoestische isolatie van vensteropeningen. Recentelijk werden er echter ook opengaande vensters ontwikkeld met een erg goede isolatie (van om en bij de 40 tot 45 dB of zelfs meer), zonder gebruik te hoeven maken van dubbele ramen (afbeelding 1).

De integratie van een rolluikkast in dit raamtype zou alle inspanningen die geleverd werden op het vlak van het schrijnwerk kunnen tenietdoen. Het rolluik, en dan vooral de kast waarin dit opgerold wordt, vormt immers vaak een zwak punt in de akoestische isolatie van de gevel. Indien de kast zonder meer ingewerkt wordt in een akoestisch raam, zal deze de waarde van het volledige venster doen dalen (afbeelding 2).


Afb. 2 : Om een goede isolatie te bereiken, is het noodzakelijk om ook de rolluikkast zelf te behandelen.

Als de platen in het geval van houten rolluikkasten licht zijn, zal men deze moeten verzwaren (gipskartonplaten, bitumengebonden folies, dikker hout met een hogere dichtheid, ...) of vervangen. Indien de platen redelijk dik en zwaar zijn (bv. MDF-plaat van 22 mm), zal de geluidsverzwakkingsindex van de rolluikkast volstaan, op voorwaarde dat ook de andere zwakke plekken van de kast behandeld worden. Zo is het noodzakelijk de binnenkant te bekleden met minerale wol om het resonantie- effect te beperken. Men moet bovendien ook de manuele rolluikriem vervangen door een gemotoriseerd systeem om het risico op geluidslekken te minimaliseren. We willen erop wijzen dat het neerlaten of optrekken van het rolluik bij een isolatie van deze grootteorde (45 dB) geen enkele invloed heeft op de isolatie van het geheel.

Bij akoestische ramen uit aluminium en vooral bij ramen uit PVC bestaat de rolluikkast doorgaans uit een materiaal dat te licht is om te komen tot een isolatie die vergelijkbaar is met deze van het raam. Het is dan ook nodig om eveneens de rolluikkast zelf te behandelen. Gewoonlijk gebeurt de ontdubbeling van de kast langs buiten (bijkomende kast).

In het kader van de Technologische Adviseerdienst 'Akoestiek' heeft het WTCB meegewerkt aan de ontwikkeling van een akoestische rolluikkast, volledig opgebouwd uit PVC, waarbij het niet nodig is de buitenkant te ontdubbelen. De eerste stap bestond erin de platen te verzwaren door op de binnenkant folies uit zwaar materiaal te verlijmen. Vervolgens moest men de resonantie in de kast verminderen, rekening houdend met de beperkte ruimte voor de integratie van een absorptiemiddel. Daarom viel de keuze op een opencellig schuim, waaraan men een geometrisch stabiele vorm kon geven om het afrollen van het rolluik niet te verhinderen.

Het risico op geluidslekken ter hoogte van de rolluikriem werd opgelost door het gebruik van een gemotoriseerd systeem. Ook de geluidstoetreding op de plaats waar het rolluik in en uit de kast rolt, werd beperkt door de combinatie van twee ronde voegen die langs weerszijden van het rolluik samengedrukt worden en aldus de dichtheid aan de ingang van de rolluikkast waarborgen.

Wanneer men op de bouwplaats materialen met een hoge isolatie gebruikt, spreekt het voor zich dat het minste gebrek aan een element de globale isolatie sterk zal verzwakken. Bij toepassing van dit type vensters dient men er dus op toe te zien dat de uitvoering zeer zorgvuldig gebeurt. De aansluiting met de constructie moet perfect geluidsdicht zijn : gebruik van opencellige absorptiemiddelen voor de isolatie aan de omtrek en van een elastische kit voor de overige afdichtingen. Zonder deze maatregelen worden alle voordelen van een venster met goede akoestische prestaties tenietgedaan.



M. Van Damme, ing., projectleider en technologisch adviseur