Opticost: naar een optimalisatie van de bouwkosten

Het door Wallonië gesubsidieerde onderzoeksproject Opticost heeft als doel om enerzijds de technische aspecten te bestuderen die een invloed zouden kunnen hebben op de bouwkosten, en anderzijds de organisatorische aspecten te onderzoeken die de werkingskosten van de onderneming zouden kunnen verminderen.

Technisch-economische aspecten

Dit luik van het onderzoek maakt een gedetailleerde vergelijking van de kosten van verschillende bouwsystemen. Uit een studie van de huidige bouwgewoonten voor collectieve woongebouwen in Wallonië konden een gebouw­typologie en een eerste systeem afgeleid worden. Op basis van dit bouwsysteem werden er door de leden van de stuurgroep (bestaande uit aannemers, vertegenwoordigers van huisvestingsmaatschappijen en WTCB-ingenieurs) zeven andere systemen geselecteerd. Aan de hand van het CCTB 2022-typebestek werden voor elk van deze systemen de beschrijvende documenten en de meetstaten opgesteld die minstens aan de eisen uit de EPB 2017-regelgeving en de regelgevingen inzake brand en akoestiek moeten voldoen. Dankzij deze documenten konden de kosten in detail berekend worden.

We willen erop wijzen dat deze berekening niet op alle projecten toegepast mag worden, aangezien elk project in de eerste plaats gekenmerkt wordt door zijn omgeving, zijn architectuur en zijn specifieke eisen. Daarnaast is de berekening in het kader van dit onderzoek louter gebaseerd op de bouwkosten. De onderhoudskosten werden bijvoorbeeld niet in rekening genomen.

De analyse van de totale directe kosten en van de kostprijs van de verschillende bouwsystemen levert de volgende resultaten op (vergelijking met S1):
  • S1 (kalkzandsteenblokken): 100 %
  • S2 (betonblokken): 102 %
  • S3 (baksteenblokken): 101 %
  • S4 (geprefabriceerde elementen uit baksteenblokken): 101 %
  • S5 (geprefabriceerde kolommen en balken uit beton en betonblokken): 111 %
  • S6 (geprefabriceerde kolommen en balken uit beton en elementen uit kalkzandsteen): 106 %
  • S7 (houtbouwconstructie): 111 %
  • S8 (CLT-constructie (massief hout)): 111 %.

De verschillende bouwsystemen en de kostenverdeling per lot en per middel.
Deze analyse laat eveneens toe om de impact te meten van de verschillende bouwsystemen op de verdeling van de kosten van de verschillende loten en van de middelen (zie grafiek).

Uit de kostenanalyse blijkt dat er voor het bestudeerde geval weinig verschil bestaat tussen de acht bouwsystemen. De keuze van een bouwsysteem zou dus niet alleen gebaseerd moeten worden op de kostprijs, maar ook op andere factoren, zoals de uitvoeringstermijn, de milieu-impact, de modulariteit en de onderhoudskosten.

Organisatorische aspecten

De kosten van een bouwproject kunnen ook op het vlak van de bedrijfsorganisatie geoptimaliseerd worden. Zo werd er op basis van vaak voorkomende inefficiënties, een lijst van organisatorische oplossingen opgesteld waarmee men de beheerskosten kan optimaliseren.

Meer details over de onderzoeksresultaten zullen binnenkort terug te vinden zijn op de WTCB-website.


M. Huerdo Fernandez, arch., hoofdadviseur, dienst BIM en informatietechnieken, WTCB
F. Suain, ing., senior hoofdadviseur, en D. Pirlot, m.s.c.f, afdelingshoofd, afdeling Beheer en kwaliteit, WTCB