Keuze van de geschikte parketlijm 2013/02.07

Hout is nog steeds een felbegeerde vloerbedekking. Deze populariteit zorgde voor een enorme groei en diversifiëring van de markt die op elk moment tracht tegemoet te komen aan de steeds verregaandere eisen voor het uitzicht, de plankafmetingen, de gezondheid, ... Deze diversifiëring trof zowat alle materialen waarmee de parketlegger geconfronteerd kan worden: de ondergronden, de houten vloerbedekkingen, de lijmen en de afwerkingen. Al deze nieuwigheden hebben ervoor gezorgd dat de parketlegger momenteel de keuze heeft uit zo'n 1.900 mogelijke productcombinaties. Deze overvloed aan keuze gaat bovendien gepaard met een belangrijke variabele factor: het productmerk.
Deze wijzigingen hebben het beroep van parketlegger onophoudelijk doen evolueren en hebben ervoor gezorgd dat het steeds gespecialiseerder werd. Dit alles leidde tot een actualisatie van de technische referentiedocumenten. De werkgroep Parket van het WTCB vatte daarom de herziening aan van de TV 218 'Houten vloerbedekkingen: plankenvloeren, parketten en houtfineervloeren' uit 2000. Deze TV houdt de sector op de hoogte van de regels van de kunst en biedt nauwkeurige technische informatie over productfamilies en plaatsingstechnieken, zonder commerciële invalshoek.



Omwille van het ruime productaanbod is het voor de bouwprofessioneel echter niet altijd evident om het juiste lijmtype te kiezen voor een gegeven bouwplaats. De informatie die vermeld wordt in de technische fiches van de fabrikanten is tot op vandaag bovendien nog vaak onvolledig. Zonder nauwkeurigere informatie staat de parketlegger vaak machteloos voor deze keuze. Om dit tekort aan te pakken, stelde het WTCB in samenwerking met parketleggers en lijmfabrikanten de tabel hiernaast op. Deze tabel bevat duidelijke technische informatie over de compatibiliteit tussen de mogelijke lijmfamilies en de verschillende houten vloerbedekkingen en ondergronden.

We willen erop wijzen dat men, naast de tabel, nog steeds de voorschriften uit de TV 218 moet opvolgen. Naast de lijmkeuze kunnen immers ook andere factoren het gedrag van de houten vloer na verloop van tijd ernstig beïnvloeden (bv. de inwerkingstelling van een vloerverwarmingssysteem, de naleving van de eisen voor de vochtigheidsgraad van de ondergrond, ...).

Om het gebruik van de tabel te vereenvoudigen, werden de lijmen in vier grote groepen ondergebracht op basis van hun chemische samenstelling:
  • dispersielijmen (witte lijmen)
  • eencomponent polyurethaanlijmen: PU 1K
  • tweecomponenten polyurethaanlijmen: PU 2K
  • polymeerlijmen en hybride lijmen: SPUR, STP, MS polymeren, …
De (in)compatibiliteit werd vervolgens aangegeven met een kleurcode:
  • groen: de lijm is compatibel met de beschouwde ondergrond en houten voerbedekking

  • oranje: deze lijmkeuze is mogelijk, mits voldaan wordt aan bepaalde voorwaarden (voorbereiding van de ondergrond, eventuele primer, ...), in overleg met de lijm- en parketfabrikant

  • rood: de lijm is niet compatibel met de beschouwde ondergrond en houten vloerbedekking (bv. omwille van een verhoogd risico op vervorming bij een breed lamparket (met een dikte < 10 mm) dat men rechtstreeks wil aanbrengen op een dekvloer of gesloten ondergrond).
Aangezien andere, als complementair beschouwde, parameters de lijmkeuze kunnen beïnvloeden, voegden we een tweede legende toe:
  • *: de fabrikant moet aangeven of de afwerking en de lijm compatibel zijn. Bepaalde lijmbestanddelen zouden immers de afwerking kunnen beïnvloeden

  • **: men moet bij de lijmkeuze en het eventuele gebruik van een primer rekening houden met de aard van het plaatmateriaal en meer bepaald met het absorptievermogen ervan

  • ***: de verlijming van vloeren in naaldhout wordt afgeraden.
Deze tabel geeft de bouwprofessioneel een aantal aanwijzingen en richtlijnen. Toch kunnen de eigenschappen van de lijmen nog sterk variëren binnen eenzelfde productfamilie, afhankelijk van de fabrikant.

Om de geschikte lijm te vinden afhankelijk van de eigenschappen van de beschouwde bouwplaats, wordt met andere woorden eerst de juiste lijmfamilie gekozen op basis van de ondergrond en de houten vloerbekleding. Vervolgens dient de aannemer ook nog rekening te houden met de lijmprestaties en -eigenschappen (hanteerbaarheid, open tijd, …), die opgegeven worden door de fabrikant.

Lijmkeuze afhankelijk van het type houten vloerbedekking en het type ondergrond
Type houten
vloerbedekking
Type ondergrond
Hout (onderparket, plaatmateriaal) Dekvloer op basis van cement Sneldrogende dekvloer Dekvloer uit
anhydriet
Gesloten ondergrond (tegels, epoxy, marmer) Vloer­verwarming
Mozaïekparket met afwerking Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K *
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
Mozaïekparket zonder
afwerking
Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
Lamel op kant
(dikte: 16 - 22 mm)
Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K *
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
Lamparket
(dikte: 9 - 11 mm,
breedte: < 75 mm,
lengte: < 400 mm)
Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K *
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
Breed lamparket
(dikte: 6 - 10 mm, breedte: 60 - 180 mm)
Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K * PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride * Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
Parket met tand en groef Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
Samengesteld
massief hardhout ***
Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
Parket met kopshout Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K * PU 1K
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride * Polymeer en hybride * Polymeer en hybride * Polymeer en hybride * Polymeer en hybride * Polymeer en hybride
Meerlagig parket
(klein formaat : 70 x 500 mm)
Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
Meerlagig parket (groot formaat) Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie Dispersie
PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K PU 1K
PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K PU 2K
Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride Polymeer en hybride
De legende van de kleurcodes, *, ** en *** wordt verklaard in de bovenstaande tekst

S. Charron, ir., adjunct-laboratoriumhoofd, laboratorium Hout en coatings, WTCB